KONTRAST 
Stroje radzymińskie należą do grupy ubiorów mazowieckich. Szczytowy okres ich rozwoju przypada na drugą połowę XIX wieku, a schyłek na początkowe lata ubiegłego stulecia. Proces odchodzenia od noszenia tradycyjnej odzieży nastąpił szybciej i bardziej radykalnie w przypadku stroju męskiego. Wielki wpływ na zmianę sposobu ubierania się miała bliskość Warszawy, gdzie mężczyźni często podejmowali pracę, a także budowa Kolei Warszawsko-Petersburskiej w latach 1851-1862, gdzie znajdowali zatrudnienie w obsłudze. Ponadto, nie bez znaczenia dla zubożenia, a potem odstąpienia od noszenia tradycyjnego ubioru, były wydarzenia zbrojne wojny polsko-bolszewickiej oraz Bitwa Warszawska w 1920 roku.
Efektem działań wojennych były zniszczenia wielu wsi i ewakuacja ludności. Po przejściu frontu, powracający mieszkańcy zajęci byli odbudową swoich siedzib i gospodarstw. Noszona wcześniej odzież, której wykonanie wymagało dużego nakładu pracy, zachowała się tylko w niewielkim stopniu i donaszana była przez starsze pokolenie. Znacznie łatwiejszy i tańszy był zakup konfekcji wyrobu fabrycznego, której bogaty asortyment oferowały sklepy pobliskiej Warszawy. Dlatego na ikonografii z tego okresu mieszkańcy Radzymina i okolic ubierają się bardzo różnorodnie – na jednej fotografii zobaczyć można zarówno stroje tradycyjne, jak i odzież szytą na wzór mody miejskiej i ogólnoeuropejskiej.
Stroje radzymińskie, w okresie ich największego rozkwitu, prawie w całości szyto z lnianych i wełnianych samodziałów. Tkaniny fabryczne jedynie je uzupełniały. W stroju kobiecym wykonywano z nich czepki, gorsety i kaftaniki, w męskim – kamizelki. Dopełnieniem ubioru były gotowe wyroby, takie jak biżuteria i obuwie oraz nakrycia głowy: chustki, kapelusze i czapki maciejówki.
Opracowanie: Elżbieta Piskorz-Brenekova
Ubiory ze zbiorów Państwowego Muzeum Etnograficznego w Warszawie oraz Powiatowego Centrum Kultury Fabryczka w Wołominie
